Sander de Kramer
Sander de Kramer is schrijver, journalist, columnist in de Telegraaf en hoofdredacteur van het Rotterdamse Straatmagazine. Hij houdt zich al jaren bezig met ‘de onderkant van de samenleving’. In zijn boek ‘Van miljonair tot krantenjongen’ geeft hij daklozen een verhaal en een gezicht. De belangrijkste boodschap van het boek is volgens De Kramer: “Iedereen is maar een stap verwijderd van dakloosheid.” De Kramer is ook, samen met Hugo Borst, oprichter van de Sunday Foundation. Deze stichting komt op voor de rechten van kinderen in Sierra Leone.
Wat doet u met Prinsjesdag?
Ik ben meestal aan het werk op die dag, maar ik volg het allemaal wel. Ik ga er niet voor zitten, maar zap langs kranten en internet.
Hoe zou uw hoed eruit zien op Prinsjesdag?
Ik vind die hoedjesstrijd erg leuk. Hoogtepunt vorig jaar was de hoed van autobanden van Christa van Velzen. Ik hou wel van ‘hoedjes met een boodschap’, dat laat met een knipoog zien waar een politicus voor staat. Sowieso maken de hoedjes de dag menselijker. Het haalt de scherpe randjes er van af. Mijn hoed zou dit jaar een crisishoedje zijn: een hoedje van papier. Nee, ik zou niet op sjiek gaan om me aan te passen.
Prinsjesdag: waardevolle traditie of onnodig ouderwets gedoe?
Ik vind het een leuke poppenkast, vooral al die mensen die aan de kant van de weg staan. Maar het mag allemaal niet teveel kosten, dat vind ik ook belangrijk. De Troonrede is nu erg staccato. Je moet wel een erge diehard zijn om dat uit te zitten. Ik zou wel meer visie in de Troonrede willen, maar vooral meer passie. Met echte klemtonen en accenten, speelser en frivoler. Ik vind ook de setting wat saai. Volgend jaar misschien roeiend over de Hofvijver? Dat brengt het misschien dichter bij Lars de Loodgieter.
De financiële crisis: ramp of uitdaging?
We hebben natuurlijk niet alleen te maken met een financiële crisis, maar met een multicrisis. Op het gebied van klimaat, energie en voedsel, maar ook als het gaat om terrorisme en de tweedeling in de maatschappij. We moeten daarom oppassen dat we ons deze periode niet laten regeren door angst, maar door bewustwording, bezinning. Daar ligt ook een grote uitdaging want we moeten nu een slag maken om te zorgen dat we over een tijdje kunnen zeggen: we zijn beter uit deze crisis gekomen dan we er in gingen. Dat betekent bijvoorbeeld dat we veel meer moeten investeren in duurzame ontwikkeling, dus niet investeren in ‘oude’ sectoren zoals huizen en wegen, maar in nieuwe energie en elektrische auto’s. Kijk maar naar het Earth Charter van Lubbers. Dat zit vol goede ideeën.
Veel mensen komen op straat of in de opvang terecht als ze in de schulden raken. Het kabinet stelt de komende drie jaar 130 miljoen euro extra beschikbaar voor effectievere schuldhulpverlening. Is dit genoeg?
Mijn vader zei vroeger altijd dat je een dubbeltje pas mag uitgeven als het in je broekzak zit. Dat was goed advies. Nu sluiten mensen zonder er goed bij na te denken bovenop hun hypotheek een tweede of zelfs derde lening af. Tante Toos die al jarenlang in de bijstand de eindjes aan elkaar weet te knopen moet opeens een nieuwe wasmachine hebben en dan ziet ze op tv een bekende Nederlander zeggen dat lenen hartstikke makkelijk is. Er zijn zelfs bedrijven die op tv roepen dat ze ook geld lenen aan mensen met een negatieve BKR-registratie. Daar heeft de overheid een steek laten vallen: dat soort reclames moeten verboden worden! Niet alleen maar zeggen “let op: lenen kost geld”, maar ook “lenen is levensgevaarlijk!”. En dan die telefonische inlichtingendiensten die je wel even doorverbinden. Dan denk je met het gratis nummer van IKEA te bellen en krijg je later een rekening van 80 euro. Zo komt een bijstandsmoeder in de opvang terecht! Dat soort bedrijven licht moedwillig mensen op en daar moet de overheid keihard tegen optreden! Maar ook ouders moeten hun kinderen leren om goed om te gaan met geld. Als pa op de pof koopt doen zijn kinderen dat ook veel makkelijker, dan geef je als ouder echt het foute voorbeeld!
Wat zou het belangrijkste punt zijn als u zelf de Troonrede mocht schrijven?
Ik zou iedereen oproepen om ten strijde te trekken tegen de verloedering. Laatst stond er in de straat hier een automobilist echt keihard te toeteren, omdat hij moest wachten terwijl er een eindje verderop een doodskist naar binnen werd gedragen. Ik ben naar die man toe gegaan en heb tegen hem gezegd dat hij de meest asociale man was die ik ooit was tegengekomen. Die reclame van SIRE dat we onbewust steeds asocialer worden vind ik echt een schot in de roos!
